Lelie-leliebol-greenport-duin-en-bollenstreek

Nieuwe plantmachine krijgt moeilijke leliebol er onder

Meerdere jaren werd geprobeerd een efficiënte en robuuste machine te ontwikkelen die het poten van leliebollen gemakkelijker maakt. Het is Hans van der Poel nu, samen met zeven kwekers, gelukt.

Een lelie is een moeilijke bol qua vorm. Hij heeft schubben en wortels onder zijn kont en het valt nog niet mee om die netjes in een geboord gaatje te krijgen. Met eerdere machines was het probleem bovendien vaak dat geboorde gaatjes makkelijk weer instortten. “Wij hebben een speciale boorplaat ontwikkeld die na boring de grond netjes naar achteren verplaatst en tevens het bed aandrukt. Een robotarmpje zet het bolletje netjes recht in het gat, waarna een sleep deze weer vult.”

Een jaar of zeven geleden hebben verschillende kwekers samen een potje gemaakt, waaraan overheid bijdroeg. Een tender werd uitgeschreven en Hans schreef hier op in. “Daarvoor waren reeds verschillende pogingen gedaan door verschillende andere machinebouwers, maar geen ervan werd een bijzonder groot succes”, zo vult een van de kwekers, Marc Noordam van Novastar Lilies, aan.
“Grofweg de helft van de telers teelt op bakken en die zijn al een stuk verder geautomatiseerd. Die kunnen centraal opplanten en hebben plantmachines, plantrobots, hele plantlijnen. Bij ons gaat het met de hand, met een schepje, bolletje voor bolletje. En hoewel er wel collega’s zijn die gebruik maken van een soort slaplanters, hebben wij daar nooit zo de meerwaarde van gezien.”

Vandaar en ook vanwege een eerder door Hans ontworpen freesiaplanter welke goed functioneerde, dat men de investering aandurfde. “Je hebt allerlei soorten grond en iedereen poot net weer verschillend. Dat kan in de oogst al snel één of enkele dagen verschil maken. Deze machine stel je in op 10 cm en dan gaan ze allemaal op 10 cm de grond in. In combinatie met het feit dat hij mechanisch goed werkt, hebben we met een klein groepje andere telers gezamenlijk een prototype gekocht. Deze heeft als proef bij ons 800.000 bollen gepoot en is nu aan het proefdraaien bij Ruud van der Hoeven van Qualily. Zij hebben veel dikkere bollen dan wij en het is interessant te kijken of het daar net zo vlot gaat als bij ons. Bovendien heb ik een derde, weer verder ontwikkelde variant aangeschaft. Deze wordt als het goed is in september geleverd en moet op één van onze tuinen, waar we jaarlijks 8 miljoen bollen planten, het planten voor zijn rekening gaan nemen. Gaat dat goed, dan kopen we er in de toekomst allicht nog een, voor weer een van onze andere tuinen.”

Bron: BP Nieuws

Robert-de-Groot-in-de-spiegel-greenport-duin-en-bollenstreek

In de Spiegel: Robert de Groot

Alsje kijkt in de spiegel, wat voor ondernemer zie je dan?

Ik ben een ambitieuze ondernemer, meestal vanuit het oogpunt om zaken te verbeteren of makkelijker te maken. We staan in ons bedrijf nooit stil.  

Wat is je core business? 

Ik kweek Alchemilla, ook wel vrouwenmantel genoemd. Het is een typische boeketvuller. De Alchemilla maakt andere bloemen mooier. Van nature bloeit de Alchemilla in juni, maar ik kweek het al geruime tijd bijna jaarrond. De teelt starten we buiten. De laatste fase van afrijpen gebeurt binnen met behulp van een rolkas. Dit ter bescherming van de weersinvloeden. 

Broeien op water, is dat gangbaar voor Alchemilla?  

Ik vind het een goede ontwikkeling. Het is bovendien een prima manier van vrucht wisselen. De helft van mijn productie teel ik inmiddels op water. Ik ben ermee gestart doordat ik meedeed aan een onderzoek van Proeftuin Zwaagdijk. Ook werk ik met rolkassen en spaarlampen waardoor ik de groei van mijn planten kan remmen of juist stimuleren. Het maakt mijn bedrijf zeer flexibel. De handel weet inmiddels dat ik altijd Alchemilla kan leveren. 

Je bent aangesloten bij Summerflowers, waarom?

Op www.summerflowers.nl vind je informatie over het aanbod van zomerbloemen. De handel kan zich zo goed oriënteren op wat er wanneer beschikbaar is. Op de website https://www.summerflowers.nl/ staan zomerbloemen van kwekers waarvan sommige soorten misschien maar drie weken op de markt zijn. Ik heb het hele jaar Alchemilla aanbod en kan dat via Summerflowers dus laten zien. Zo ben ik continu in beeld.  

Hoe heb je de coronacrisis tot nu toe ervaren? 

Het was geen fijne periode, het zag er direct heel slecht uit. Maar het is mij tot nu toe meegevallen. Wij zijn direct op de rem gaan staan. Net als andere kwekers konden we slechts een gedeelte van onze afzet kwijt op de veiling. Daardoor gingen bij mij in de kas direct de lampen en de kachels uit en de luchting open. Hiermee probeerde ik de teelt zoveel mogelijk af te remmen. Ook heb ik meteen de nieuwbouwplannen stopgezet. Gelukkig kreeg ik redelijk snel weer vertrouwen op herstel. Natuurlijk zijn we omzet misgelopen, maar bij mij is de schade redelijk beperkt gebleven. Daarom hebben we inmiddels de nieuwe schuur toch laten bouwen. Hiermee kan ik alle planten in eigen beheer koelen en vriezen. Dit biedt mij nog meer flexibiliteit. Inmiddels lijkt de handel het weer goed op te pakken. Hopelijk blijft dit zo.  

Wat zijn je mooiste werkmomenten? 

In de zomer ’s ochtends vroeg als alles nog lekker rustig, fris en koel is. De natuur wakker zien worden is prachtig en beschouw ik als één van de voordelen van mijn werk. Maar ook als ik door de velden loop en alles lijkt te lukken en te kloppen. Mijn vader zei op dat soort momenten altijd over de groeiende gewassen: “Je hoort ze brullen”. Dat is mooi.
Ook is het mooi als ik ’s avonds afsluit en alles weer rustig wordt. Ik ben niet jaloers op mensen die de hele dag op kantoor zitten.  

Waar ben je het meest trots op? 

Op mijn gezin. We hebben vier zoons in de leeftijd van 7 t/m 17 jaar. Er is bij ons altijd reuring en dynamiek. De oudste zoon toont veel interesse in het bedrijf en is inmiddels gestart aan de tuinbouwschool. Of hij het bedrijf over wil gaan nemen is aan hem en de andere jongens. Ik reken nergens op. De tijd zal het leren.  

Waar kunnen we je ’s nachts voor wakker maken?  

Als je me wakker maakt omdat ik de Elfstedentocht mag gaan rijden, dan spring ik meteen uit mijn bed. Ik zou hem nog heel graag eens willen rijden. De alternatieve tocht heb ik al eens op de Weissensee gereden, wie weet gaat het ooit nog eens in Friesland gebeuren! 

Wat moet er anders in de bloemensector, volgens jou? 

Ik denk dat de bloemensector heel goed bezig is. Veel bedrijven werken al lange tijd aan verduurzaming. Ik ken niemand die dit niet wil. Er zijn zoveel mooie initiatieven. Ook ik draag mijn steentje bij. Ik ben ook blij te zien dat er een kanteling plaatsvindt wat betreft de sympathie richting agrariërs. Het publiek ziet ons echt niet alleen maar als vervuilers. Dat moeten we onszelf dus ook niet wijsmaken.  

FlowerSciene-greenport-duin-en-bollenstreek

Stand van zaken Flower Science

In een korte opsomming delen wij de stand van zaken rondom Flower Science. Welke onderzoeksprogramma’s lopen er en wie zijn kennispartners?

Stand van zaken Bollenpolder van de toekomst

  • In februari is een herstart gemaakt met het project door Provincie Zuid-Holland, Hoogheemraadschap van Rijnland en de Greenport. Na een zogenaamde ‘droomsessie in maart in een breed gezelschap worden projecten die bijdragen aan het gezamenlijke doel opnieuw geprioriteerd. Het tempo is door de coronacrisis in een iets lager tempo gekomen. Intussen dienen zich kansen aan voor experimenten/onderzoeken gericht op precisielandbouw, bokashi, kleinschalige zonnepanelenopstellingen en samenwerking met onderzoekers op het gebied van biodiversiteit en waterkwaliteit.

Stand van zaken vitale teelt juni 2020

  • Er zijn geen noemenswaardige gezamenlijke activiteiten te benoemen. In februari is in een nieuwe samenstelling gesproken over concretisering van het programma. Dit heeft (door persoonlijke omstandigheden) tot nu toe nog geen opvolging gekregen.

Stand van zaken fundamentele systeemsprong bollenteelt juni 2020

  • Het consortium is gevormd en op 9 maart 2020 vond de startbijeenkomst plaats. De onderzoeken zijn lopen. Tot dusver zijn er geen bijzonderheden te melden.

Stand van zaken Bollencoaster juni 2020

  • Het consortium is ‘gevormd en op 4 mei 2020 vond de startbijeenkomst plaats. De onderzoeken worden opgestart, waarbij de Bollenpolder van de Toekomst de gewenste onderzoekslocatie is.

Stand van zaken startnotitie Greenport Duin- en Bollenstreek klimaatneutraal 2040 juni 2020

  • Onder leiding van geselecteerd expertbureau &Flux vond in februari 2020 de kick-off plaats. Er zijn duidelijke aansluitingen mogelijk op de RES Holland-Rijnland & Visie Duurzame Tuinbouw (Tuinbouwakkoord). Na literatuurstudie en interviews met partners, experts en ondernemers is de startnotitie in juni 2020 klaar. Op 23 juni 2020 ontvangt klimaatwethouder Karin Hoekstra, gemeente Hillegom, de startnotitie tijdens de GreenportLIVE uitzending Duurzame Energie. Samenwerking op het gebied van windenergie is in onderzoek. Bij de bij de ontwikkeling van de biomassavergisting van Meerlanden zijn wij betrokken.

Stand van zaken transitietafel gezonde planten juni 2020

  • Wij zijn in afwachting van uitvoeringsprogramma gewasbeschermingsmiddelen van het ministerie van LNV. De position paper (on)gelijk speelveld middelengebruik is afgerond. Er wordt gesproken over het Centrum voor Biotoetsen en de inbreng tijdens het Nationale Tuinbouw Congres.

Transitietafel Gezonde Planten

Samen met de diverse stakeholders wil Greenports Nederland zich inspannen voor de randvoorwaarden om concurrerend te blijven op het gebied van duurzame productie en kennis te kunnen ontwikkelen, valoriseren en exporteren. Om de omslag en de genoemde ambities te realiseren is een transitietraject en extra financiële ondersteuning van de overheid noodzakelijk. Hiervoor is vanuit de productiesectoren het uitvoeringsprogramma ‘Healthy Plants, Healthy Planet’, gericht op weerbare planten en teeltsystemen, high-tech-detectie en toepassing en verdere vergroening van het middelenpakket opgesteld. Er worden nieuwe biologische middelen ontwikkeld om een weerbaar teeltsysteem en een schone teeltomgeving te ondersteunen. En werken we aan de verbetering van de biodiversiteit in productiegebieden. In de transitieperiode is het belangrijk dat er een ‘medicijnkast’ met voldoende adequate maatregelen en gewasbeschermingsmiddelen beschikbaar is. Deze zijn tevens noodzakelijk als noodmaatregel om het behoud van onze internationale afzetmarkt fytosanitair te kunnen borgen. Dit alles vraagt erkenning en ruimte voor experimenten. Onze doelen:

  • Bijdragen aan en ondersteunen van Toekomstvisie gewasbescherming 2030, naar weerbare planten en teeltsystemen en LTO-ambitie Gezonde teelt, Gezonde toekomst.
  • Knelpunten wet- en regelgeving aankaarten.
  • Medicijnkast voor calamiteiten beschikbaar houden.
  • Gelijk speelveld inrichten op internationaal vlak.
  • Debat opzoeken door binnen de ketens transparantie te creëren op basis van valide data.
  • Imago verbeteren.

Rol: trekker.
Partners: Glastuinbouw NL, Artemis, Greenports NL, Greenport HUB e.v.a.

Duurzaamheid-klimaatneutraal-greenport-duin-en-bollenstreek

Startnotitie Greenport Duin- en Bollenstreek Klimaatneutraal 2040

De Glastuinbouw Klimaatneutraal in 2040. Dat is de ambitie van Greenports NL en daarover zijn in het Klimaatakkoord en het Tuinbouwakkoord afspraken gemaakt. Van bijzonder belang zijn de afspraken met betrekking tot de zogenaamde Gebiedsuitwerking. De Gebiedsuitwerking houdt simpelweg in dat in ieder glastuinbouwgebied afspraken gemaakt moeten worden over hoe we in duurzame CO², warmte en elektra als vervanging van aardgas gaan voorzien in de komende 20 jaar.

Bij Duurzame Greenport Duin- & Bollenstreek bouwen we aan de versnelling van de energietransitie. Dat doen we allereerst door het in kaart brengen van de logische routes voor verduurzaming en werken we aan het commitment op de projecten om deze vervolgens te realiseren. De visie van de Duurzame Greenport Duin- en Bollenstreek sluit aan de Regionale Energiestrategie (RES) van Holland Rijnland.

Rol: coördinator en trekker.
Partners: KAVB, Anthos, Glastuinbouw Nederland, RFH, PZH, gemeenten Duin- en Bollenstreek.

Tulpen-bollencoaster-greenport-duin-en-bollenstreek

Bollencoaster

De buitenteelt is op dit moment sterk afhankelijk van (chemische) gewasbeschermingsmiddelen tegen bodemziekte en aaltjes, bovengrondse ziekten en onkruid. Daarnaast spelen het gebruik van steeds schaarser wordend water voor beregening en uitspoeling van nutriënten een rol. Een teelt in gesloten sleuven (slurven van recyclebaar plastic) kan een oplossing zijn voor de bedreigingen in de teelt en de milieubelasting sterk terugdringen. Bodemziekten worden buiten het teeltsysteem gehouden, evenals het regenwater dat dan niet meer voor uitspoeling van nutriënten kan zorgen. De vocht- en voedingstoestand van het substraat in de slurf wordt op peil gehouden met een geïntegreerde druppelslag, waardoor geen verspilling van water optreedt. De planten staan in dit teeltsysteem in een strakke rij, waardoor mechanische onkruidbestrijding mogelijk is. Dit project leidt tot een prototype van een teeltsysteem voor tulpen en lelies, waarin met minder gebruik van gewasbeschermingsmiddelen en water gezonde bollen geteeld kunnen worden.

Rol: projectpartner.
Partners: Wageningen UR, KAVB, Agrifirm GMN en mogelijk HHR en Rabobank Bollenstreek.

Fundamentele-systeemsprong-bollenteelt-greenport-duin-en-bollenstreek

Fundamentele Systeemsprong Bollenteelt

In de huidige teeltsystemen worden ziekten en plagen telkens meegenomen in de vervolgteelt, omdat een deel van de oogst als uitgangsmateriaal voor de volgende teelt wordt gebruikt (cyclisch telen). Bij de systeemsprong beginnen we met schoon uitgangsmateriaal, gaan dit versneld opkweken onder beschermde en optimale omstandigheden in kassen en tot slot telen we het buiten nog een jaar af tot een leverbare bol (éénrichtingssysteem).

Deze systeemsprong past binnen de visie van de bloembollensector Vitale teelt 2030. Dit project bouwt voort op lopend onderzoek in lelie (Vitale Lelie). Uit de eerste resultaten bij lelie blijkt dat er door de technologie die gebruikt wordt nieuwe mogelijkheden komen om te sturen op de teelt. We kunnen deze versnellen en optimaliseren, wat ook nodig is om de duurdere teeltmethode te bekostigen. Om de mogelijkheden van de technologie in het nieuwe teeltsysteem nog beter te kunnen benutten, is meer kennis van de bloembollenfysiologie nodig.

De verwachte impact is groot: met dit project willen we een ommezwaai realiseren binnen de bollenteelt naar een éénrichting systeem, waarbij tevens het aantal benodigde teeltcycli beperkt wordt door een verwachte halvering van de teeltduur. Hierdoor wordt ook het aantal keren oogsten, verwerken en bewaren verminderd: handelingen die het risico op aantasting door ziekten en plagen sterk vergroten. Er hoeven daardoor fors minder middelen te worden gebruikt, de belasting van de bodem wordt sterk gereduceerd én door een meer precieze teelt wordt ook op water en bemesting bespaard. In vergelijking met de gangbare teelt zijn de geproduceerde bollen gezonder, beter van kwaliteit, bevatten ze nauwelijks nog residuen en hebben ze een minimale water-, carbon- en middelen footprint.

Rol: projectpartner.
Partners: Wageningen UR, KAVB e.v.a.

Bollenpolder-greenport-duin-en-bollenstreek

Stand van zaken Bollenpolder en Vitale Teelt

In een korte opsomming delen wij de stand van zaken rondom de Bollenpolder van de Toekomst en Vitale Teelt 2030.

Stand van zaken Bollenpolder van de Toekomst

  • In februari is een herstart gemaakt met het project door Provincie Zuid-Holland, Hoogheemraadschap van Rijnland en de Greenport. Na een zogenaamde ‘droomsessie in maart in een breed gezelschap worden projecten die bijdragen aan het gezamenlijke doel opnieuw geprioriteerd. Het tempo is door de coronacrisis in een iets lager tempo gekomen. Intussen dienen zich kansen aan voor experimenten/onderzoeken gericht op precisielandbouw, bokashi, kleinschalige zonnepanelenopstellingen en samenwerking met onderzoekers op het gebied van biodiversiteit en waterkwaliteit.

Stand van zaken Vitale Teelt – juni 2020

  • Er zijn geen noemenswaardige gezamenlijke activiteiten te benoemen. In februari is in een nieuwe samenstelling gesproken over concretisering van het programma. Dit heeft (door persoonlijke omstandigheden) tot nu toe nog geen opvolging gekregen.
Vitale-teelt-greenport-duin-en-bollenstreek

Vitale teelt

Stappen uit ‘Vitale Teelt 2030’ zijn nodig om de uitdagingen van vandaag en morgen om te zetten in kansen. Door in te zetten op duurzaamheid, technologische ontwikkelingen en biodiversiteit kunnen we de vooraanstaande positie van de Nederlandse bloembollensector behouden en verstevigen. Het project berust op drie pijlers:

  • Weerbaarheid
    Met sterke bollen in een gezonde bodem, met aandacht voor vruchtbaarheid en weerbaarheid, ondersteuning van de natuurlijke ontwikkeling en duurzame vormen van gewasbescherming.
  • Innovatie
    Met een modern, energieneutraal teeltsysteem op basis van schoon uitgangsmateriaal, mede dankzij een snelle vermeerdering, de toepassing van moderne precisietechnieken en kennis op basis van data.
  • Natuurlijk kapitaal
    Met een robuust teeltsysteem waarbij de natuur als partner wordt gezien, het eindproduct bijdraagt aan de biodiversiteit en de sector investeert in klimaatadaptatie en het leveren van ecosysteemdiensten.

Rol: programmapartner.
Partners: KAVB, Greenport NHN, Wageningen UR.

Bollenpolder-greenport-duin-en-bollenstreek

Bollenpolder van de Toekomst

De Hogenveensepolder is dé voorbeeldpolder waar we samen aan de slag gaan met onderwerpen zoals continuïteit in de bollensector, duurzaamheid, biodiversiteit, bodem- en waterkwaliteit en energietransitie. Met een samenhangend pakket aan maatregelen willen we een beter totaaleffect aan resultaten bereiken op voornoemde zaken. Ons doel is dat alle grondgebruikers en -eigenaren deelnemen aan de verschillende projecten en initiatieven. De Bollenpolder van de Toekomst ligt in Noordwijkerhout, tussen de Robijnslaan, Tespelduyn en de Leidsevaart en bestaat uit 360 hectaren grond met circa 30 bollenbedrijven. Omdat deze polder één watersysteem heeft, kunnen de effecten van inspanningen straks goed worden gemeten.

Rol: projectpartner. Ambitie om projecttrekker te zijn.
Partners: PZH, HHR, GOM, KAVB e.a.

Actueel: https://ebdb.nl/nieuws/business-case-in-uitvoering-bollenpolder-van-de-toekomst/