GreenportLIVE: agrotoerisme over ‘houden van’ toeristen

Kees van der Zwet benoemt de agrarische sector en dan met name de bollenteelt als reden dat het landschap in onze regio nog zo open is. Het open landschap is ook de reden waarom deze regio een gewilde woonregio is. Daarin schuilt onmiddellijk een paradox over het gebruik van diezelfde ruimte. Alleen door samen te werken kan de agrarische sector zich handhaven als hoeder van het open landschap. Dat betekent dat er ook strategische allianties moeten worden gemaakt met de toeristische sector om de omgeving ook iets te bieden te hebben.

Een aantal ondernemers delen hun enthousiasme en ervaringen om naast een agrarische bedrijfsvoering ook toeristen te ontvangen, bewust te maken en te vermaken.

Marbel de Graaf gelooft in de kracht van eenvoud. Begin je grote avontuur gewoon klein. Maar ga wel ‘all-in’ dat motiveert ook om rendement te halen. Toon betrokkenheid bij de omgeving met speciale activiteiten als friet-rooien en pannenkoekenweek. Door wensen van bezoekers te inventariseren en toe te voegen aan het aanbod, creëer je mogelijkheden voor herhaalbezoeken.

Petra Barendse laat zien dat je uitgroeit tot ambassadeur van je vak, van je regio en zelfs van Nederland door mensen op je bedrijf te ontvangen en te vertellen over je vak. Toch is het overbrengen van een goed gevoel de sleutel bij hoe mensen jou onthouden, dat gevoel blijft veel langer hangen dan de kennis. Maak het bezoek dus tot een totaalplaatje. En; doe het er niet bij, maar ga er helemaal voor. En denk niet dat je het alleen moet doen, maar verzamel de juiste mensen om je heen om mee samen te werken.

Aad Straathof vertelt dat niet ieder idee snel een succes wordt. Dat je veel ondernemersgeest moet hebben, je huiswerk goed moet doen en dat je soms veel geduld moet hebben, voordat een plan kan worden gerealiseerd. Vooral het verkrijgen van de juiste vergunningen kan een langdurige, frustrerende en tijdrovende bezigheid zijn. Maar als je ergens in gelooft, moet je het blijven proberen. Sleutelwoorden daarbij zijn: samenwerken, kansen, ambassadeurschap. Diversiteit is een toevoeging voor een bedrijf.

Hoewel de gemeente zich vaak gedraagt als een veelkoppig monster, is de intentie om ondernemers te ondersteunen in levensvatbare bedrijfsvoeringen evident. Goed beslagen ten ijs komen bij de gemeente loont. Maar wat als je de juiste ingang niet kent of niet weet of je de gemeente nodig hebt bij het ontwikkelen van jouw idee.

  • Start een gesprek met de gemeente bijvoorbeeld via de bedrijvencontactfunctionaris. Je kunt contact opnemen met: John van der Tol | j.vandertol@hltsamen.nl | Teylingen en Lisse (accountmanager), Marit Heij | marit.heij@hltsamen.nl | Hillegom (accountmanager), Arie Musch | a.musch@noordwijk.nl | Noordwijk (bedrijvencontactfunctionaris) of Kayleigh Hendriks | k.hendriks@katwijk.nl | Contactpersoon Greenport. Deze ambtenaren zijn ervoor om ondernemersvraagstukken op de juiste manier door de gemeentelijke organisatie te begeleiden.
  • Als je al van plan bent iets te gaan bouwen of een bestemming wil wijzigen, dan is het handig om een principeverzoek te doen. Je kan dan toetsen of jouw idee haalbaar is en of je in het verdere traject medewerking van de gemeente krijgt. Voor een principeverzoek zijn vaak al wel onderzoeken nodig om jouw idee te onderbouwen.
  • Brancheorganisaties LTO, KAVB of Anthos kunnen helpen bij het opstellen van een aanvraag.
  • De Greenport kan denkkracht mobiliseren om van een idee naar een concreet plan te komen.

De slot conclusie van de bijeenkomst is dat agrotoerisme een kans biedt om bewoners, toeristische parels en agrarisch bedrijfsleven met elkaar te verbinden, opdat het open karakter van de Bollenstreek nog langjarig verzekerd blijft.

Kijk de volledige bijeenkomst terug en laat je door diverse ondernemers inspireren.

Kim-Rijnsburger-in-de-spiegel-greenport-duin-en-bollenstreek

In de Spiegel: Kim Rijnsburger

“In de Spiegel” is de tweewekelijkse rubriek van Greenport Stories waarin iemand uit het sierteeltcluster in de spiegel kijkt. Aan het woord de gepassioneerde Kim Rijnsburger, plant biotechnoloog bij Valorisatielab Reststromen Tuin & Akkerbouw (VARTA).

“Bij VARTA willen we graag laten zien dat de plant zoveel meer in zich heeft dan alleen maar een perfect gekweekte plant of bloem. Hiermee stimuleren we de totstandkoming van een bio-circulaire economie en bieden wij agrarische ondernemers bovendien een extra businessmodel. Reststromen worden immers een product.”

Als je in de spiegel kijkt, wat voor soort onderzoeker zie je dan?

Ik zie een gepassioneerde onderzoeker die graag op zoek is naar biobased oplossingen. Als kind was ik altijd al graag met de natuur bezig, het is dan ook niet verwonderlijk dat ik plantbiotechnologie ben gaan studeren aan de Universiteit van Wageningen. Ik ben in 2017 afgestudeerd en nu doe ik wat ik het liefst doe: planten onderzoeken. Ik verwonder me nog iedere dag over wat je uit een plant kunt halen.

Wat is jullie CORE (of dagelijkse) business?

Bij VARTA onderzoeken we plantaardige reststromen uit de agrarische wereld. Wij kijken hoe we waardevolle inhoudsstoffen uit plantaardige reststromen kunnen halen en hoe we deze kunnen toepassen in bijvoorbeeld cosmetica, voedingsmiddelen, medicijnen of gewasbescherming. We starten hierbij altijd met een literatuuronderzoek en stellen een aantal vragen, zoals met welk soort gewas hebben we te maken? En wat is er al bekend over de plant? Ieder gewas is anders, maar het literatuuronderzoek helpt ons een stap in de goede richting. Daarna gaan we naar het lab om de daadwerkelijke inhoudsstoffen uit de plant te halen. Tot slot kijken we naar een concrete toepassing. Wij eindigen het onderzoek graag met een concreet productsample, denk hierbij aan een biobased cosmetica- of foodproduct waar de inhoudsstoffen van de plant in zijn verwerkt.

Wat zijn dat precies die inhoudsstoffen?

In planten zit veel kracht. Van de natuur kunnen wij veel leren. Sommige planten hebben bijvoorbeeld een natuurlijk afweermechanisme, de stoffen die vrijkomen bij dit mechanisme zijn wellicht ook te gebruiken door de mens. Misschien in medicijnen of wellicht in biobased voedsel. Bij GOVA, een grote laurierkwekerij is hiermee een start gemaakt. Al snel bleek dat uit gesnoeid (afval)blad van de laurier waardevolle oliën kunnen worden onttrokken. Deze oliën zijn bruikbaar voor veel producten. Dit bleek zo’n succes dat GOVA besloot om ook andere plantaardige reststromen te gaan onderzoeken. Hieruit ontstond het Valorisatielab Reststromen Tuin & Akkerbouw (VARTA). De onderzoeks- en extractiemethode van GOVA wordt verder uitgebreid en nu gebruikt voor andere planten. Wij denken nog veel interessante inhoudsstoffen uit andere bloemen en planten te kunnen ontdekken. Bij reststromen kun je denken aan bloemstengels, bladeren van planten of bloemen die in een bepaalde tijd van het jaar minder opbrengen. In deze reststromen kunnen interessante en werkzame inhoudsstoffen zitten.

Hoe verhoudt jullie onderzoek zich dit tot onze Greenport?

Tijdens de corona lockdown hadden veel agrariërs te kampen met flinke overschotten. Er was immers geen export meer mogelijk. Veel van deze overschotten werden vernietigd. Dat was vreselijk. Zoiets moois als een bloem werd zomaar weggegooid. En dat terwijl er in deze bloemen en planten nog veel stoffen zitten waarmee andere waardevolle dingen gedaan kunnen worden. De roep om onderzoek werd hierdoor alleen maar groter. De meeste sierteeltbedrijven zijn nu volledig ingericht op het eindproduct. Maar wellicht dat bedrijven in de toekomst geld gaan verdienen met hun reststromen. Dat betekent dat er naast de core business van bloemenhandel een extra businesscase mogelijk is voor ondernemers. Oftewel geld verdienen met je reststroom. Dit vergt in het begin wel wat tijd en doorzettingsvermogen. Maar soms is het slechts een kwestie van restmateriaal op de juiste manier opvangen. Blad wat normaal op de grond valt en vertrapt wordt, kan prima in een schone ton verzameld worden. Of stelen van bloemen kunnen netjes worden opgevangen in bakken. Een aantal kwekers zijn hier al mee bezig en ook Greenports investeren in deze onderzoeken ten behoeve van hun kwekers.

Wat is het hogere doel?

We willen graag laten zien dat de plant zoveel meer in zich heeft dan alleen maar een perfect gekweekte plant of bloem. Hiermee stimuleren we de totstandkoming van een bio-circulaire economie en het biedt agrarische ondernemers bovendien een extra businessmodel. Reststromen worden immers een product.

Het onderzoek hoeft geen ellenlang traject te worden. Wij hebben dit jaar bijvoorbeeld de inhoudsstoffen van de Celosia onderzocht, een klein plantje met een roze pluim. Uit dit plantje halen we nu natuurlijke kleurstoffen. Zo is er onlangs een handdesinfectie op de markt gezet waarin zowel de verzorgende oliën van laurierblad als de roze kleur van de Celosia zijn verwerkt. Het resultaat is een prachtig actueel product én veel trotse en betrokken ondernemers in nog geen jaar tijd. Dit is nog maar het begin, er is zoveel meer mogelijk.

Hoe kun je meedoen?

Op dit moment onderzoeken wij 20 gewassen. De resultaten hiervan verwachten we rond oktober. We zijn echter continu op zoek naar andere planten met interessante inhoudsstoffen. We benaderen hiervoor zelf ondernemers, maar kwekers kunnen ons ook benaderen. Juist bedrijven uit de sierteeltsector zijn van harte welkom om reststromen aan te bieden. Heb je een gewas met een mogelijke waardevolle reststroom? Neem dan contact met ons op via de link: www.valorisatielab.nl/inventarisatie/ Het is wel belangrijk dat we ruim van te voren kunnen starten met ons onderzoek. Wil je bijvoorbeeld onderzoek laten doen naar de Narcis? Dan willen wij daar dit najaar al mee starten. Zodat alle voorbereidingen zijn gedaan voordat de reststromen in april daadwerkelijk binnen komen.

Wat zijn de kosten?

Op dit moment is er vanuit het Westland via de provincie Zuid Holland en de Stichting Innovatie Glastuinbouw Nederland (SIGN) een financiering. Wij hopen dat we met de Bollenstreek ook een dergelijk stimuleringstraject kunnen starten. Individuele trajecten zijn ook mogelijk. Neem vooral contact op als er interesse is.

Wat zijn je mooiste werkmomenten?

Als we een overwinning hebben behaald, oftewel als we iets ontdekt of bereikt hebben. Ik ben vooral trots als we iets uit een plant hebben gehaald wat vervolgens een mooi en concreet product oplevert. Ik gebruik nu met trots de handdesinfectie met de natuurlijke extracten van de door ons onderzochte planten.

vlog-#uitjebloembol-greenport-stories

Zesde en laatste vlog #uitjebloembol online

Cas en Britt (broer en zus) en Jasmijn (nichtje) nemen je in onze zesde en laatste vlog mee naar Lubbe Lisse, specialist in kleurrijk groen.
Het familiebedrijf bestaat al sinds 1900 en dit trio is de vijfde generatie die (in de weekenden en zomer) aan de slag gaat in #sierteeltcluster.

Inspireren, motiveren en laten zien wat deze sector te bieden heeft. Dat is wat wij met Greenport Stories voor ogen hebben tijdens de serie vlogs #uitjebloembol ‘Power-up your summer job’.

Bekijk hieronder de vlog van Cas, Britt en Jasmijn.

Bekijk de andere vijf vlogs via de pagina Greenport Stories.

Arnold-van-Berkel-in-de-spiegel-greenport-duin-en-bollenstreek

In de Spiegel: Arnold van Berkel

Als je in de spiegel kijkt wat zie je dan?

Ik ben een gedreven ondernemer die er écht voor gaat. Ook wil ik graag een goede ondernemer zijn. Ik lever kwaliteit en ik kom altijd mijn afspraken na. Ik wil dat mensen het fijn vinden om zaken met mij te doen.  

Wat is je core business?  

De Firma van Berkel teelt vaste planten en verkoopt landplanten. We zijn een sortiment kwekerij en telen ongeveer 350 soorten en cultivars op een oppervlakte van 4,5 hectare. Wij kweken alles zelf zodat we de soortechtheid en de kwaliteit kunnen garanderen. Onze specialiteiten zijn de Papaver en de Geranium.  

Van wie ben jij d’r een?  

Mijn vader had een groentekwekerij in Hillegom. De kwekerij hebben mijn broer en ik van hem overgenomen. In 1997 zijn we overgestapt van groente naar de vaste planten. Het kweken van groente heeft zeker zijn mooie kanten, maar de verkoop liep vrijwel volledig via de veiling. Nu regelen we de verkoop zelf, onze afnemers zijn exporteurs, stekbedrijven, pot- en containerkwekers en collega kwekers. We hebben van de omschakeling nooit spijt gehad. Bij vaste planten ligt het rendement hoger. Mijn broer Leo houdt zich met name bezig met de administratie en de verkoop. Ik richt mij meer op de teelt en het landwerk.  

Wat maakt vaste planten zo’n mooi product? 

Als je door een tuin wandelt waar goed nagedacht is over mooie vaste planten dan heeft deze vraag geen uitleg nodig. Je kunt een tuin zo inrichten dat je elk seizoen mooie bloeiers hebt en de tuin het hele jaar door prachtig is. Heb je eenmaal vaste planten in je tuin? Dan heb je er jarenlang profijt en plezier van. Kijk ook eens op www.perennialpower.nl een website die gaat over de kracht van vaste planten (een initiatief vanuit de vaste plantensector). Van een groene tuin word je niet alleen gelukkig, het verbetert ook het klimaat, vraagt weinig onderhoud en trekt bijen en vlinders aan.  

Zijn jullie een duurzaam bedrijf? 

Wij doen ons best. We gebruiken in de teelt al jaren geen chemische onkruidbestrijding. We bestrijden onkruid op mechanische wijze en handmatig. Onder andere door te schoffelen met luchtondersteuning waarmee we het net gekiemde onkruid wegblazen. In de Bollenstreek kan deze methode vaak goed gebruikt worden in verband met de zandgronden. Dit luistert nauw, je moet er dicht op zitten om het onder controle te houden.  

Plagen zoals spint bestrijden we met  een natuurlijke vijand. Hiervoor gebruiken we mijten en daar hebben we goede ervaringen mee. Je moet dit heel goed monitoren en er op tijd bij zijn, want als het uit de hand loopt moet je toch teruggrijpen op chemische middelen. Bij ons gaat het goed.  

Verder denk ik dat we ook op een goede en duurzame manier met ons personeel omgaan. Wij hebben al jarenlang dezelfde betrokken groep mensen om ons heen die ons ondersteunen bij de werkzaamheden.  

Waar ben je het meest trots op? 

Ik ben heel trots op mijn gezin. Ik heb een fantastische vrouw en samen hebben we zeven kinderen. Mijn vrouw maakt veel mogelijk en draaide het gezin omdat ik vaak weg was. Inmiddels zijn alle kinderen het huis uit. De oudste is 36 en de jongste is 27 jaar. Niemand van hen heeft interesse om het bedrijf over te nemen. Dat hoeft ook niet. Ze hebben allemaal gestudeerd en zijn hun eigen weg gegaan. Maar je weet nooit hoe het loopt. De tijd zal het leren. 

Waar ik ook trots op ben is de prachtige vaste planten showtuin die we samen met een bemiddelingsbureau en een exporteur hebben opgezet. Iedereen die wel eens over de Noorder Leidsevaart rijdt kan hem niet missen. Deze tuin is een venster op de vaste plantentuin van de toekomst, hier staan de nieuwste soorten bijeen en is een lust voor het oog. 

Waar kennen mensen jou nog meer van? 

Ik ben al jarenlang actief betrokken bij de LTO. Ook ben ik bestuurslid van de cultuurgroep vaste planten. Daarnaast ben ik lid van de sectorraad boomkwekerijgewassen van Naktuinbouw, daar vallen de vaste planten onder. Ook ben ik bij de parochie betrokken. Er gaat al met al veel tijd zitten in deze clubs en besturen. Waarom ik het doe? Ik ben er eigenlijk vanzelf ingerold. Al vanaf mijn twintigste werd ik gevraagd voor bestuurswerk. In de groentetijd zat ik bij de zogenaamde landelijke preicommissie en deed ik studieclub werk. Ik ben van mening dat als je talenten hebt gekregen je die moet gebruiken. Daarom zet ik mij in voor de sector en de samenleving. En het brengt mij zelf ook heel veel. Ik ontmoet veel interessante mensen die mij vaak weer wijzer maken. Zo blijf ik mij elke dag nog ontwikkelen. 

vlog-#uitjebloembol-greenport-stories

Vijfde vlog #uitjebloembol online

Nick en Joey nemen je in onze vijfde vlog mee naar bloembollenbedrijf P. Pennings (dutch daffodils) in Noordwijkerhout waar zij al een aantal jaar elke zomer werken.

Ze laten zien hoe een werkdag tussen de narcissen er uit ziet, welke werkzaamheden er allemaal voorkomen bij dit bedrijf (van werken aan de lopende band tot aan het rondbrengen van de bollen in de regio) en wat voor materiaal ze daar bij gebruiken.

Inspireren, motiveren en laten zien wat deze sector te bieden heeft. Dat is wat wij met Greenport Stories voor ogen hebben tijdens de serie vlogs #uitjebloembol ‘Power-up your summer job’.

Bekijk hieronder de vlog van Nick en Joey.

vlog-#uitjebloembol-greenport-stories

Vierde vlog #uitjebloembol online

Wouter neemt je in onze vierde vlog mee naar Hoek, een groenvoorzieningsbedrijf uit Voorhout. Toen zijn opa overleed was Wouter net gestopt met zijn werk in de accountancy, dat paste hem totaal niet. Hij hielp zijn oma geregeld in de tuin en kwam er op dat moment achter dat hij werken in de tuin en buiten bezig zijn hartstikke leuk vond. Reden voor Wouter om zich te oriënteren op een groene opleiding. Hij vond de opleiding vakbekwame hovenier bij het Wellantcollege in Aalsmeer en dat was een schot in de roos! Wouter gaat weer met veel plezier naar school, ondanks dat hij 26 jaar is. Hij kiest bewust voor omscholing om zijn droom achter na te gaan en iets te doen wat hij echt leuk vindt.

Wouter: “Het werk is leuk en gezellig met mijn collega’s, maar ook heel erg leerzaam. Alles wat ik op school leer pas ik toe in de praktijk bij Hoek en in de tuin van mijn oma.”

Inspireren, motiveren en laten zien wat deze sector te bieden heeft. Dat is wat wij met Greenport Stories voor ogen hebben tijdens de serie vlogs #uitjebloembol ‘Power-up your summer job’.

Bekijk hieronder de vlog van Wouter.