Adviesrichtlijnen Regiocertificering maken verduurzaming concreet en breder toepasbaar

Regiocertificering biedt een concrete structuur om duurzaamheidsdoelen meetbaar te maken en prestaties tussen kwekers te vergelijken. Binnen deze aanpak staan waterkwaliteit, nutriëntenbalans en bodemkwaliteit centraal. Het gaat onder meer om het terugdringen van stikstof- en fosfaatoverschotten, het berekenen van organische stof in de bodem en het beperken van de milieubelasting van gewasbeschermingsmiddelen.

KPI’s als basis voor inzicht en verbetering

Regiocertificering werkt met kritische prestatie-indicatoren (KPI’s) die de voortgang op duurzaamheidsdoelen meten en zichtbaar maken. Deze indicatoren richten zich op onderdelen waar kwekers zelf invloed op hebben, zoals:

  • stikstof- en fosfaatoverschotten in de bodem
  • organische stofgehalte van de bodem
  • milieubelasting van gewasbeschermingsmiddelen, uitgedrukt in milieubelastingspunten (MBP), die het effect laten zien op de kwaliteit van het water en de bodem
  • probleemstoffen, het gebruik van actieve stoffen uit gewasbeschermingsmiddelen die teruggevonden worden in het oppervlaktewater

Door deze gegevens structureel te verzamelen, ontstaat een beeld van de prestaties op bedrijfsniveau én op regionaal niveau.

Van data naar praktijk: de rol van adviesrichtlijnen

De uitkomsten van de KPI’s worden vertaald naar praktische handvatten via de zogenoemde Adviesrichtlijnen Regiocertificering. Deze richtlijnen maken inzichtelijk wat de cijfers betekenen in de dagelijkse bedrijfsvoering en welke stappen bijdragen aan verdere verbetering.

De adviesrichtlijnen worden regelmatig geactualiseerd op basis van nieuwe inzichten uit Regiocertificering, ervaringen van kwekers en input van erfbetreders. Zo sluiten ze aan op de praktijk en blijven ze actueel.

Samen leren met ruimte voor maatwerk

Een belangrijk uitgangspunt van Regiocertificering is dat de adviesrichtlijnen breed worden gedragen en toegepast binnen de sector. De richtlijnen zijn tot stand gekomen in nauwe samenwerking met erfbetreders Delphy en Agrifirm en enkele kwekers uit de regio. Met deze partijen zijn afspraken gemaakt over het gebruik en de toepassing van de richtlijnen.

Ook andere partijen in de regio ondersteunen het initiatief en dragen de adviesrichtlijnen uit richting kwekers. Zo draagt Van der Veek bij aan de bekendheid en toepassing van de richtlijnen binnen de sector.

Tegelijkertijd blijft er ruimte voor professioneel maatwerk. De diversiteit aan bedrijven in de Duin- en Bollenstreek vraagt om een praktische toepassing die aansluit bij de situatie op het bedrijf. Daarom houden de adviesrichtlijnen rekening met verschillende bedrijfssituaties. Omstandigheden zoals weersinvloeden, bodem- en gewasomstandigheden of specifieke teeltkeuzes kunnen aanleiding geven om tijdelijk af te wijken van de richtlijnen.

Drie teeltgroepen, één gezamenlijke basis

Voor verschillende teeltgroepen zijn specifieke adviesrichtlijnen opgesteld:

  • voorjaarsbloeiers
  • vaste planten
  • zomerbloeiers

Deze documenten geven gerichte adviezen over het gebruik van meststoffen en gewasbeschermingsmiddelen binnen de betreffende teelten. De richtlijnen worden gedeeld met kwekers uit de pilotgroepen van Regiocertificering en erfbetreders, en verder doorontwikkeld op basis van praktijkervaring.

Meer weten of de adviesrichtlijnen opvragen?

De adviesrichtlijnen zijn bedoeld als praktisch hulpmiddel in de dagelijkse bedrijfsvoering en als ondersteuning bij verdere verduurzaming van de sector. Wie meer wil weten over de aanpak of de documenten wil inzien, kan contact opnemen met: Harry Kager, projectleider Regiocertificering Duin- en Bollenstreek. 

Internationale-medewerkers-aan-het-woord-leidsch-dagblad-greenport

Samen verantwoordelijkheid nemen voor arbeidsmigratie  

“Arbeidsmigratie wordt steeds vaker genoemd in bestuurlijke en maatschappelijke discussies. Afhankelijkheid, noodzaak, woningtekort, uitbuiting en overlast zijn de terugkerende woorden. Daar horen volgens mij ook kwetsbaarheid en complexiteit nadrukkelijk bij. Ik mag een coördinerende rol spelen om het thema arbeidsmigranten handen en voeten te geven in de Regio Deal Sierteeltregio.

Het coördineren van de programmalijn Arbeidsmigranten vind ik een mooie opgave omdat het vooral over de kwetsbaarheid van mensen gaat. De doelen en beoogde projecten proberen overheden, instellingen en marktpartijen (beter) te laten samenwerken. Die samenwerking beoogt meer inzicht te generen op de omvang en samenstelling van de arbeidsmigranten en om de kwetsbaarheid van die groep te verminderen.  Er moet met veel aspecten rekening worden gehouden zoals werkomstandigheden, huisvesting, welzijn, gezondheid en mobiliteit. Dat maakt het complex omdat verantwoordelijkheden en belangen niet eenduidig zijn. Ook is er een toenemende maatschappelijke weerstand tegen arbeidsmigranten.

In de sierteeltregio zijn er duizenden mensen actief in de sierteeltsector, zowel bij de kwekerijen als bij de veiling en andere logistieke knooppunten. Waren dat in de beginfase vooral Polen, nu zijn er ook andere nationaliteiten uit Oost -en Zuid-Europa, Afrika en Zuid-Amerika werkzaam. Dagelijks leveren zij hun bijdrage aan de economische waarde van onze regio.  Uiteindelijk willen we door de inzet van automatisering en robotisering minder afhankelijk worden van de inzet van arbeidsmigranten en daarbij ook toekomstbestendiger te worden. Dat vergt nog tijd en geld om zo ver te komen.

Arbeidsmigratie in goede banen leiden vraagt om realisme, samenwerking en betrokkenheid. Door binnen de Regio Deal met overheden, instellingen en marktpartijen samen te werken, kunnen we de kwetsbaarheid verminderen en zicht krijgen op de mensen achter de cijfers. Ondanks de complexiteit geloof ik dat we stap voor stap kunnen toewerken naar betere leefomstandigheden voor arbeidsmigranten én een toekomstbestendige sierteeltregio.”

Bron: Greenport Boskoop

Water-bodem-kwaliteit-erf-landbouwportal-Rijnland

Dashboard meetresultaten oppervlaktewater geeft inzicht: van meten naar verbeteren

“Een jaar wachten met delen van de meetresultaten is eigenlijk te laat”, zegt Jasperien de Weert van Hoogheemraadschap van Rijnland. “Je wilt weten wat er nu gebeurt, zodat je ook sneller kunt handelen.”

Van jaarlijkse terugblik naar actuele inzichten

Het Hoogheemraadschap van Rijnland meet al vanaf 2013 de waterkwaliteit in het bollengebied. Op zeven meetpunten worden maandelijks monsters genomen. Ook bij andere teelten, zoals de akkerbouw en glastuinbouw, vinden metingen plaats.

Voorheen werden de resultaten vooral gebruikt om achteraf te beoordelen of aan de jaargemiddelde milieukwaliteitsnorm werd voldaan. “Dan duurt het lang voordat je een terugkoppeling kunt geven”, vertelt Jasperien. “Door de meetresultaten maandelijks inzichtelijk te maken, kunnen we sneller zien waar aandacht nodig is. Past iets in een patroon? Of is er sprake van een opvallende hoge piek? Dat geeft aanleiding om eerder het gesprek te voeren waar de hoge concentratie door veroorzaakt kan zijn.”

Niet om af te rekenen, maar om te begrijpen

Het dashboard is openbaar. Dat is een bewuste keuze. “De gegevens zijn openbaar. Door de gegevens zelf in een dashboard te presenteren, kunnen we ook uitleg geven bij wat mensen zien. Een verhoogde concentratie betekent niet automatisch dat iemand iets verkeerd heeft gedaan. We willen vooral duiden: wat zien we, waardoor kan het komen en wat kunnen we ervan leren.”

Volgens Jasperien is er meestal geen sprake van onwil. “Bij een deel van de emissieroutes wordt in het dagelijks werk niet altijd stilgestaan.  Het voorkomen van emissies gaat vaak om bewustwording. Over hoe dagelijkse handelingen op het erf uiteindelijk de waterkwaliteit beïnvloeden?”

Samen zoeken naar oorzaken

Juist die duiding levert waardevolle inzichten op. Zo bleek in het verleden dat stoffen niet altijd afkomstig waren uit de bron waaraan in eerste instantie werd gedacht. Een voorbeeld is imidacloprid. Hoewel dit middel in de teelt niet meer is toegestaan, werd het toch nog in het oppervlaktewater aangetroffen. Uiteindelijk bleek de herkomst elders te liggen. Imidacloprid is namelijk nog wel toegelaten als biocide, bijvoorbeeld in vlooienbanden en shampoos voor honden en katten. Via waterzuiveringen kan de stof alsnog in het oppervlaktewater terechtkomen.

“Daarom is het belangrijk om eerst de data goed te bekijken voordat je conclusies trekt”, aldus Jasperien.

Ook de actieve stoffen uit gewasbeschermingsmiddelen Securo, Stomp en Wing P vragen aandacht in de meetresultaten. Pyraclostrobin, de actieve stof in Securo, wordt de laatste paar jaar steeds meer aangetroffen op de meetpunten. “Dat baart me zorgen”, zegt Jasperien. “Tegelijkertijd proberen we juist te begrijpen waardoor dat komt en hierover het gesprek te voeren.”

Inmiddels ontstaat er steeds meer inzicht in mogelijke emissieroutes. Zo blijkt dat resten van ontsmettingsmiddelen, die nu en in het verleden zijn gebruikt, via bollenkisten in het oppervlaktewater terecht kunnen komen en daar hoge piekcontraties kunnen veroorzaken. Dit gebeurt wanneer deze kisten nat worden door regen en het regenwater naar het oppervlaktewater stroomt. Ook bij het reinigen van kisten kan water vanaf het erf in de sloot terechtkomen. “Door met elkaar in gesprek te gaan, kun je achterhalen waar emissies ontstaan en welke verbeteringen mogelijk zijn.” Binnen Regiocertificering worden kwekers gewezen op deze emissieroutes en krijgen zij praktische tips om emissies te voorkomen.

“Ik hoop over een aantal jaar naar een maagdelijk wit dashboard te kijken”

Zichtbaar maken wat werkt

Het dashboard laat niet alleen zien waar aandacht nodig is, maar ook waar vooruitgang wordt geboekt. “We meten al sinds 2013. Daardoor kunnen we ook zien of maatregelen effect hebben”, vertelt Jasperien. “Denk aan de aanpassingen rondom het middel Stomp en Wing P, de aandacht voor het inklappen van de spuitboom boven de sloot, het gebruik van de kantdop en het gebruik van alternatieve middelen vanuit het MilieuBelastingsPunten-systeem binnen Regiocertificering. Door te meten, kun je volgen of gezamenlijke inspanningen daadwerkelijk iets opleveren.”

Het dashboard geeft geen inzicht op bedrijfsniveau, benadrukt ze. “Je kunt niet zien welke kweker verantwoordelijk is voor een bepaalde verhoogde concentratie. Je ziet wel wat er in het bollengebied gebeurt.”

Meer regie door transparantie

Volgens Jasperien helpen objectieve gegevens om vertrouwen op te bouwen. “Door te meten én te duiden, voorkom je dat onterecht met een beschuldigende vinger wordt gewezen. Tegelijkertijd kun je laten zien welke stappen de sector zet en welke resultaten dat oplevert.” Dat is niet alleen belangrijk richting overheid en waterschap, maar ook richting maatschappij en afnemers. “Als sector kun je onderbouwen dat je maatregelen neemt en werkt aan verbetering. Dat geeft regie.”

Kijk mee en stel jezelf de vraag: kan het anders?

Op de vraag wat Jasperien hoopt wat kwekers met het dashboard gaan doen, antwoordt ze: “Kijk welke stoffen je terugziet in het dashboard. Gebruik jij deze middelen? Stel jezelf dan de vraag of er op jouw bedrijf emissieroutes zijn waar je nog niet aan hebt gedacht.” Daarbij hoeft niemand het alleen te doen. “Schakel bijvoorbeeld een gratis erfemissiecoach in via het Landbouwportaal en vraag om een onafhankelijke blik. Of bespreek het met je teeltadviseur. Emissies ontstaan vaak op plekken of bij handelingen waar je ze misschien niet direct verwacht.”

Benieuwd naar de resultaten? Bekijk het dashboard en selecteer ‘bollengebied’

Bijeenkomst Weerbare Sierteelt: Veilig ondernemen in de sierteelt, herken tijdig de signalen!

Interactief programma met praktische inzichten

Tijdens de bijeenkomst gingen deelnemers actief met elkaar in gesprek over wat zij in de dagelijkse praktijk tegenkomen en hoe zij hierop kunnen reageren. Een ex-crimineel deelde zijn persoonlijke verhaal en gaf de aanwezigen waardevolle inzichten in hoe criminele netwerken werken en hoe zij proberen voet te krijgen in legale bedrijven en logistieke ketens. Zijn openhartige verhaal zorgde voor verbazing, herkenning en leverde concrete leerpunten op.

Daarnaast gaf de politie praktische tips waarop ondernemers en medewerkers kunnen letten, zoals afwijkend gedrag, ongebruikelijke transporten of verzoeken die niet passen bij de normale bedrijfsvoering. Ook werd toegelicht hoe en waar verdachte signalen gemeld kunnen worden, en wat er met een melding gebeurt.

Financiële impact en demonstratie inzet speurhonden

Een ander onderdeel van de bijeenkomst was inzicht in de financiële impact op je bedrijf, als je een keer betrokken raakt bij smokkel van verdovende middelen, afpersing of corruptie. En die impact kan enorm zijn, denk aan stil leggen van het proces en reputatieschade. Ook de demonstratie met speurhonden werd goed ontvangen. De inzet van honden is een effectief en middel om verdachte goederen op te sporen en heeft een zichtbare preventieve werking. De demonstratie maakte voor de aanwezigen concreet hoe deze aanpak in de praktijk werkt. Dit is een voorbeeld van een maatregel die je als bedrijf direct zelf kunt inzetten. De aanpak Weerbare Sierteeltsector ondersteunt bedrijven hiermee.

Risico’s verkleinen

Burgemeester Middelkoop van gemeente Katwijk stond stil bij de kracht van ondernemers en het belang van economisch eerlijk zaken doen.

Ik ben trots op onze ondernemers, de sociale ruggengraat van onze gemeente. Deze aanpak is er nadrukkelijk vóór de bonafide ondernemer: mensen die elke dag hard werken en dat verdienen te doen in een veilige en eerlijke omgeving. We helpen hen risico’s te verkleinen en signalen van criminele beïnvloeding vroeg te herkennen, terwijl we tegelijkertijd stevig optreden tegen misstanden. Zo houden we samen de sierteeltsector sterk en toekomstbestendig.” 

Point of Contact Ondermijning regio Rijnsburg (POCO netwerk)

Na de zomer start in regio Rijnsburg / Katwijk een Point of Contact Ondermijning (POCO netwerk). Hierin werken politie, overheidsdiensten en bedrijfsleven samen om criminele activiteiten in en rond sierteeltbedrijven vroegtijdig te signaleren, te voorkomen en aan te pakken. POCO-medewerkers krijgen een uitgebreid trainingsprogramma, leren wat een crime script is en helpen het eigen bedrijf een stap in veiligheid. In Aalsmeer is dit netwerk inmiddels één jaar actief en in het najaar start dit netwerk ook in regio Westland.

Start opleiding tot POCO

In november start in de regio Rijnsburg/Katwijk een netwerk Point of Contact Ondermijning (POCO). In dit netwerk werken politie, overheidsdiensten en bedrijfsleven samen om criminele activiteiten vroegtijdig te signaleren en aan te pakken.
Om aan te sluiten bij het netwerk hebben POCO’s een opleiding nodig. Deze staat ook gepland. 

De datum van de opleiding is: 12 en 13 november 2026
Tijden: 09.00 – 15.00
Locatie: Royal FloraHolland Rijnsburg, Centrum Weerbare Sierteelt (CWS)
Kosten: niet van toepassing

Wil jij of een collega daarin een rol spelen? Neem dan gerust contact met op via info@weerbaresierteeltsector.nl of kscheffers@gemeentewestland.nl.

Weerbaarheidsaanbod

Tijdens de sessie van 16 mei is het weerbaarheidsaanbod benoemd. Het totale aanbod is terug te vinden via de volgende link: www.weerbaresierteeltsector.nl.

Wat kan jezelf doen?

Programmamanager Susanne Nieuwdorp roept ondernemers en medewerkers op alert te blijven en signalen of onderbuikgevoelens te delen met de politie, security Royal FloraHolland, gemeente of via Meld Misdaad Anoniem (0800-7000). “Samen zien we meer. Zie je afwijkend gedrag bij je personeel of een afwijkende situatie op en rond je bedrijf? Geef dit door, met alle signalen en meldingen kan politie en overheid gerichter onderzoek doen en ingrijpen”, aldus Susanne. Als ondernemer is het goed om een eigen meldroute op te stellen, de aanpak kan hierin faciliteren en adviseren. Samen zorgen we ervoor dat de sierteeltsector een veilige en weerbare sector blijft.

overview-land-Bollenjongens-greenport-duin-en-bollenstreek

Pilot ‘Provinciale ervenconsulent’

De druk op historische boerderijen, erven en het cultuurhistorisch landschap in Zuid-Holland neemt snel toe door leegstand en stoppende boeren. Schaalvergroting in de landbouw, functieveranderingen en woningbouwdruk zorgen ervoor dat waardevolle erven versnipperen, verstenen of hun karakter verliezen.

Eigenaren van agrarisch erfgoed staan regelmatig voor complexe keuzes als het aankomt op erfinrichting. Denk aan het bouwen van een schuur en het planten van nieuwe bomen tot aan complete herstructurering. Hoe doe je dit met respect voor de kenmerken van het boerenerf? Dit vraagt om kennis, die vaak moeilijk is te vinden. Gemeenten kunnen bijvoorbeeld wel informeren over regelgeving en beleid, maar beschikken niet altijd over de inhoudelijke kennis van historische boerenerven.

Om eigenaren en gemeenten hierbij deskundig en onafhankelijk te ondersteunen, starten Erfgoedhuis Zuid-Holland en Zuid-Hollands Landschap, in samenwerking met provincie Zuid-Holland, een pilot met een provinciale ervenconsulent.

Kay Kok, adviseur bij Erfgoedhuis Zuid-Holland:

“We zien dat eigenaren vaak goede ideeën hebben, maar dit niet goed kunnen vertalen naar een plan waarin ecologie, cultuurhistorie en landschap samenkomen”.

Soorten advies

De ervenconsulent is bedoeld voor particuliere eigenaren van historische boerderijen of boerderij-erven, (agrarische) ondernemers, gemeenten en andere organisaties.

Er zijn drie verschillende niveaus van advisering:

  • Vooradvies: een kort digitaal of telefonisch advies (gratis)
  • Instapadvies: een locatiebezoek met nagezonden rapportage (tegen een vaste prijs)
  • Uitgebreid advies: een volledig uitgewerkt ontwerp (offerte op maat). 

Aanmelden voor de pilot

Deze pilot loopt twee jaar en voor de eerste vijf aanvragers is het het instapadvies gratis. Aanmelden kan via het aanmeldformulier voor de ervenconsulent op de speciale website Ervenconsulent – Erfgoedhuis Zuid-Holland.

Regio-deal-sierteeltregio-greenports-aalsmeer-boskoop-greenport-duin-en-bollenstreek

Ruim 700.000 euro voor vier nieuwe projecten die de toekomst van de Sierteeltregio verstevigen 

De vier projecten zijn afkomstig uit twee programmalijnen van de Regio Deal en richten zich op een gezonde en vitale leefomgeving en een duurzame en veerkrachtige arbeidsmarkt. Zo wordt gewerkt aan een gezamenlijke zoetwaterstrategie voor de regio, de ontwikkeling van ziekteresistente bloemen en planten, duurzame verpakkingsoplossingen voor de sierteeltketen en een innovatief educatieprogramma waarmee jongeren kennismaken met de wereld van de sierteelt van vandaag en morgen.

Zoetwaterstrategie en Integraal Waterplan voor de drie Greenportregio’s

Voldoende schoon water is essentieel voor de toekomst van de sierteeltsector. Dit project richt zich op het verbeteren van de water- en bodemkwaliteit, het vergroten van bewustwording rondom verzilting en droogte en het ontwikkelen van een regionale strategie voor duurzaam waterbeheer op de lange termijn.

Versnelling Resistentie Veredeling Sierteeltgewassen

Het belangrijkste doel van dit project is het versnellen van de ontwikkeling en toepassing van ziekteongevoelige bloemen en planten. Via een regionaal kennis-en samenwerkingsplatform werken veredelingsbedrijven, kennisinstellingen en onderwijsorganisaties samen aan de ontwikkeling van weerbare sierteeltgewassen. Hierdoor kan het gebruik van bestrijdingsmiddelen verder worden teruggedrongen, wat bijdraagt aan verduurzaming en het versterken van de innovatiekracht van de sierteeltregio.

Horticulture Sustainability Packaging Initiative (HSPI)

Dit project richt zich op de verduurzaming van verpakkingen binnen de sierteeltketen. Door een samenwerkingsverband tussen meerdere verpakkingsleveranciers worden circulaire verpakkingsoplossingen ontwikkeld die bijdragen aan minder afval, hergebruik van materialen en lagere milieubelasting.

FloraLab

FloraLab wordt een interactieve ontmoetingsplek in het Flower Art Museum in Aalsmeer waar jongeren op een inspirerende manier kennismaken met de sierteelt, haar innovaties en de opleidings-en carrièremogelijkheden. FloraLab richt zich nadrukkelijk op het versterken van de verbinding tussen onderwijs en de sierteeltsector en draagt bij aan de ontwikkeling van toekomstig talent. 

Relus Breeuwsma, plaatsvervangend voorzitter adviescommissie Regio Deal Sierteelregio:

“Deze vier projecten laten zien hoe ondernemers, onderwijsinstellingen, kennispartners en overheden samen aan oplossingen voor de uitdagingen van morgen kunnen werken. Het zijn initiatieven die niet alleen bijdragen aan een sterke en toekomstbestendige sierteeltsector, maar ook aan een gezonde leefomgeving en een aantrekkelijke regio om in te wonen, werken en leren.”

Programmamanager Mark Boerée:

“Met deze projecten investeren we niet alleen in innovatie en verduurzaming van de sector, maar ook in de mensen die er werken en de generaties die na ons komen. Juist de combinatie van economische ontwikkeling, kennisdeling, duurzaamheid en leefkwaliteit maakt deze projecten zo waardevol voor de regio.” 

Inbreng Regio Deal

Heb je een idee voor een project dat aansluit bij deze beweging? Dien het vooral in. We blijven initiatieven verwelkomen die bijdragen aan leren, werken en brede welvaart in de Sierteeltregio.

Neem contact op met:

Over de Regio Deal Sierteeltregio 

De Regio Deal Sierteeltregio is een gezamenlijke investering van Rijk en regio (elk €10 miljoen). De deal wordt uitgevoerd door veertien gemeenten, de provincies Noord-Holland en Zuid-Holland, de Greenports Aalsmeer, Duin- en Bollenstreek en Boskoop, de Economic Boards Duin- en Bollenstreek en Alphen aan den Rijn, en onderwijs- en kennisinstellingen Yuverta, mboRijnland, Resilient Delta initiative en ACCEZ. 

De Regio Deal Sierteeltregio loopt tot 31 december 2029 en is bedoeld om een duurzame impuls met blijvende effecten te geven aan de regionale ontwikkeling. Voor dit jaar is nog circa 2 miljoen euro beschikbaar voor projecten die bijdragen aan een toekomstbestendige sierteeltregio.
Op www.regiodealsierteelt.nl is meer informatie te vinden over de Regio Deal.